Yaşadığımız gezegeni sömürerek ve zararlar vererek yarattığımız iklim krizi, etkilerini her geçen gün arttırarak hissettiriyor. Ancak genele baktığımızda birçok insan bu etkileri görmezden geliyor hatta iklim krizinin var olmadığını iddia ediyorlar.[1] Isı artışına bağlı canlı ölümleri, kuraklık, hava kirliliği ve beklenmeyen mevsim anomalileri bireyler tarafından görmezden gelinse de otorite sahipleri açısından önemli gündem konuları olarak kalmalıdır. Bu amaçla; dünyanın birçok ülkesinden bilim insanları bir araya gelerek bildiri imzaladılar. Bildiride özellikle “mevcut iklim krizini yok saymak, büyük acılara ve felaketlere yol açabilir.” Uyarısı dikkat çekti. BioScience bilimsel dergisinde yayımlanan bu makale; 2019 senesinde global anlamda “iklim acil durumu” ilan edilen ve sera gazları da dâhil olmak üzere Dünya’nın ömrünü 31 değişkene bağlı olarak inceleyen bildirinin güncellenmiş hâlidir. O dönem bildiride bahsedilen 31 değişken ise şunlardır:

  • Yüzey sıcaklığı değişiklikleri
  • Buzul buz kütlesinde meydana gelen kayıplar
  • Amazon Yağmur Ormanları’nda gerçekleşen yangınlar sonucu kayıplar ve ekosistem zararı
  • Küresel olan Gayrı Safi Yurt İçi Hasılat (GSYİH)
  • Fosil yakıt kullanımlarının desteklenmesi

Makaleyi güncelleyen bilim insanlarına göre, Dünya’nın yaşamsal faktörleri sadece geçtiğimiz 2 yılda daha da kötüleşti. Raporda belirtilen 31 değişkenden 18’i, önceki yıllara bakıldığında tüm dönemlerin maksimum ve minimum seviyelerini göstermekte. Günümüzdeki değerlere baktığımızda sera gazı emisyonları diğer yıllara kıyasla en yüksek seviyesinde seyrederken buzul buz kalınlığı git gide düşerek 71 yıllık kayıtların en ince seviyesine ulaştı.

Küresel Gayri Safi Yurt İçi Hasılat’a (GSYİH) bakıldığında Dünya bu zamana kadarki en zengin dönemini geçirmekte. Atmosfere bakıldığında; karbondioksit, metan ve azot oksit konsantrasyonları açısından çok daha kirli durumda. Belki de ilerleyen yıllarda soluyabileceğimiz temiz bir havaya sahip olamayacağız.

Bilim insanlarının açıklamalarına göre, COVID-19 pandemi süresince azalış gösteren ulaşım kullanımı ve tüketim oranı bile etkili olamadı. Dönüşümsel sistem gerekliliklerinin yapılması belirtilirken bu gerekliliklerin siyaset üstü olması vurgulandı.

Çalışmaya göre Dünya’nın gelecekteki varlığı ve yaşanabilirliği hızlı uygulanan ve büyük ölçekli bir eylem planına bağlı. Bu planın uygulanabilirliği açısından 3 yönlü bir politik yaklaşım gerekli:

  • Mevcut emisyon oranını azalmak adına global anlamda karbon fiyatı uygulanmalıdır.
  • Fosil yakıt tüketiminin kademe kademe azaltılarak sonrasında tamamen yasaklanmalıdır.
  • Doğa; orman ve sucul ekosistemleri koruma altına alınmalıdır.

Bilim insanlarına göre bu eylem planına uyarak iklim krizini bitiremesek bile en azından hızla ilerlemişini yavaşlatabiliriz. Ne yazık ki bu durum aynı şekilde devam ederse gelecekte insanlığı oldukça büyük acılar beklemekte.[2]

 

[1] Yüzak, Özlem. “14 bin bilim insanı iklim değişikliğine karşı yeniden uyarıda bulundu”. Herkese Bilim Teknoloji. 5 Ağustos 2021. Sayı: 280. Sayfa: 9.

[2] https://www.livescience.com/earth-vital-signs-climate-change-suffering.html

Sosyal medyada paylaş

Sude Yıldırım

Marmara Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi’nde Biyoloji okumakta. Tema Vakfı gönüllüsü. Genetik ve ekoloji alanıyla ilgileniyor.
Published On: Ekim 17th, 2021Categories: Ekoloji, İklim ve Su0 Yorum

Leave A Comment